وزير علوم، تحقيقات و فناوري با بيان اينكه آييننامهها جديد دورههاي كارشناسي ارشد دانشگاهها به سه شيوه آموزشي پژوهشي، آموزشي، و پژوهشي تدوين شد، گفت: اين آييننامه از مهر 88 در دو شيوه آموزشي و آموزشي پژوهشي در 14 دانشگاه برتر كشور قابل اجراست.
دكتر محمد مهدي زاهدي در گفتوگو با ايسنا، با بيان اينكه تا كنون در نظام آموزش عالي كشور در حوزه تحصيلات تكميلي تنها شيوه آموزشي پژوهشي ارايه شده است، اظهار كرد: از مهر 88 بر اساس آييننامه جديد دوره كارشناسي ارشد علاوه بر شيوه فعلي، دو شيوه جديد نيز اضافه شده است كه يكي دوره كارشناسي ارشد آموزشمحور و ديگري پژوهشمحور است.
وي با اشاره به شيوه آموزش محور دوره كارشناسي ارشد، اظهار كرد: در اين دوره دانشجو 28 واحد درسي را گذرانده و به جاي پاياننامه ملزم به ارايه درس سمينار 2 تا 4 واحدي در يك موضوع تخصصي ميباشد كه اين شيوه در حال حاضر در كشورهايي همچون آمريكا و كانادا در حال اجراست.
وي با اشاره به شيوه پژوهشمحور، اظهار كرد: اين شيوه در مراكز پژوهشي و به ويژه در مقطع دكتري اجرا خواهد شد، بر اين اساس دانشجو از ابتداي ورود به حوزه پژوهشي وارد ميشود و با استفاده از يك استاد راهنما اين دوره را طي ميكند كه اين دوره نيز در حال حاضر در كشورهايي همچون انگليس و استراليا اجرا ميشود.
پاياننامه از دوره كارشناسي ارشد دانشگاهها حذف نشده است
دكتر زاهدي با بيان اينكه بنابراين پاياننامه به هيچ عنوان از دوره كارشناسي ارشد دانشگاهها حذف نشده است، اظهار كرد: با اين توصيف، شيوههاي سهگانه آموزشي دورهي كارشناسي ارشد ضمن تنوعبخشي به سيستم آموزش عالي كشور، به پاسخگوي نيازهاي رو به رشد و متنوع بازار، تقويت و افزايش دورههاي تحصيلات تكميلي، افزايش جذب دانشجو و نيز افزايش شتاب توليد علم كشور و دستيابي به اهداف چشمانداز 20 ساله كشور ميانجامد.
وزير علوم با بيان اينكه از سه شيوه طراحي شده دوره كارشناسي ارشد، دو شيوه مبتني بر پاياننامه است، اظهار كرد: شيوه آموزشمحور نيز اگرچه مبتني بر پاياننامه نيست اما دانشجو ملزم به ارايه درس تخصصي سمينار براي درك تحقيق ميباشد.
تعريف شيوههاي جديد دوره كارشناسي ارشد دانشگاهها
وي با تعريف شيوههاي جديد دوره كارشناسي ارشد و با بيان اينكه اين دورهها به صورت روزانه، شبانه، نيمهحضوري، مجازي و بينالمللي قابل اجراست، اظهار كرد: شيوه آموزشي پژوهشي دورهاي است كه محتواي برنامه آن مشتمل بر واحدهاي درسي و پاياننامه است، شيوه آموزشي دورهاي با محوريت آموزش است كه دانشجو پس از گذراندن واحدهاي درسي و بدون گذراندن پاياننامه دانشآموخته ميشود و شيوه پژوهشي دورهاي با محوريت پژوهش است كه دستاورد آن ارائه فناوري جديد، ارائه نظريه و ايده جديد، توليد دانش فني، ثبت اختراع و غيره است و مشتمل بر اخذ واحدهاي درسي محدود و الزام به ارايه پاياننامه است.
شرايط ورود و تعداد واحدهاي مجاز در هر ترم تحصيلي
وي قبولي در آزمون ورودي مورد تأييد وزارت علوم يا كسب پذيرش از دانشگاهها را از شرايط ورود به اين دورهها عنوان كرد و گفت: چنانچه رشته دوره كارشناسي با رشته دوره تجانس نداشته باشد دانشجو بايد تعدادي از دروس را تحت عنوان جبراني بگذراند.
وزير علوم با بيان اينكه حداقل نمره قبولي در هر درس اعم از دروس دوره يا جبراني 12 است، گفت: تعداد واحدهاي درسي را كه دانشجو بايد در هر نيمسال تحصيلي اخذ كند حداقل 8 و حداكثر 12 است.
وي با بيان اينكه ميانگين نمرات دانشجو در دو نيمسال نبايد از 14 كمتر باشد، گفت: ميانگين كل نمرات دانشجو در پايان دوره نبايد از 14 كمتر باشد، در غير اين صورت، دانشآموخته دوره كارشناسيارشد شناخته نميشود.
امكان جبران ميانگين معدل در اين دوره تحصيلي
وزير علوم با اشاره به امكان جبران ميانگين معدل در اين دوره تحصيلي، تصريح كرد: دانشجويي كه پس از گذراندن كليه دروس دوره در هر سه شيوه، ميانگين كل نمراتش از 14 كمتر باشد، در صورتي كه حداكثر مدت مجاز تحصيل وي به پايان نرسيده باشد، ميتواند دروسي را كه در آنها نمره كمتر از 14 احراز كرده است، فقط در يك نيمسال تكرار كند و در صورت جبران كمبود ميانگين كل، دانشآموخته ميشود ولي در غير اين صورت از ادامه تحصيل محروم شده و مدركي دريافت نميكند.
غيبت دانشجو در هر درس نبايد از سه شانزدهم مجموع ساعات آن درس تجاوز كند
وزير علوم با اشاره به حضور و غياب دانشجو در اين دوره اظهار كرد: حضور دانشجو در تمامي برنامههاي درسي و ديگر فعاليتهاي آموزشي و پژوهشي دوره الزامي است و غيبت دانشجو در هر درس نبايد از سه شانزدهم مجموع ساعات آن درس تجاوز كند.
غيبت در دوره كارشناسي ارشد پژوهشي
وي با اشاره به غيبت در دوره كارشناسي ارشد به شيوه پژوهشي، اظهار كرد: غيبت در شيوه پژوهشي، ارزيابي ناموفق واحدهاي پژوهشي اخذ شده در آن نيمسال است كه طبق نظر هيأت داوران در ماده 33 انجام ميشود. بر اين اساس روند پيشرفت پژوهش دانشجو در هر نيمسال با حضور استاد راهنما، نماينده تحصيلات تکميلي مؤسسه و يکنفر از اعضاي هيأت علمي متخصص به انتخاب مدير گروه ارزيابي ميشود.
مرخصي در هر سه شيوه جزو سنوات تحصيلي دانشجو محسوب ميشود
وي ادامه داد: دانشجوي دوره كارشناسيارشد در هر سه شيوه ميتواند حداكثر يك نيمسال از مرخصي تحصيلي استفاده كند كه مدت مذكور جزو سنوات تحصيلي دانشجو محسوب ميشود.
طول دوره در هر 3 شيوه كارشناسي ارشد
مدت دوره در هر سه شيوه نبايد از 5/2 سال تجاوز كند
زاهدي با بيان اينكه طول مدت دوره در هر سه شيوه حداكثر2 سال مشتمل بر4 نيمسال تحصيلي است، گفت: در موارد استثنايي افزايش طول مدت دوره با تشخيص شوراي تحصيلات تكميلي دانشگاه مجاز است و در هر صورت مدت دوره در هر سه شيوه نبايد از 5/2 سال تجاوز كند.
انتقال ، تغيير رشته و مهمان در هر سه شيوه ممنوع است
امكان انتقال از يك شيوه به شيوه ديگر
وي با بيان اينكه انتقال و تغيير رشته در هر سه شيوه دوره كارشناسي ارشد ممنوع است، تصريح كرد: انتقال از دوره شبانه به روزانه، نيمه حضوري و مجازي به حضوري اعم از (روزانه و شبانه) و از دانشگاههاي غير دولتي به دانشگاههاي دولتي ممنوع است.
وي ادامه داد: با اين حال انتقال از يك شيوه به شيوه ديگر با رعايت سنوات دوره در اختيار دانشگاه مربوطه است.
نحوه انتخاب استاد راهنما در دوره كارشناسيارشد آموزشي پژوهشي و پژوهشي
وي با اشاره به شرايط تعيين استاد راهنما در اين دوره به ايسنا گفت: در دوره كارشناسيارشد آموزشي پژوهشي و پژوهشي به پيشنهاد دانشجو و با موافقت دانشگاه، يكي از اعضاي هيات علمي با مرتبه حداقل استادياري و تأييد شورا تعيين ميشود.
وي افزود: همچنين استاد مشاور به پيشنهاد استاد راهنما پس از تأييد شوراي گروه از اعضاي هيأت علمي داخل يا متخصصان خارج از دانشگاه انتخاب ميشود.
نحوه ارزشيابي پاياننامه
دكتر زاهدي با اشاره به نحوه ارزشيابي پايان نامه در اين دوره تصريح كرد: نمره از 19 تا 20، عالي، نمره از 18 تا 99/18، بسيار خوب، نمره از 16 تا 99/17، خوب، نمره از 14 تا 99/15، قابل قبول و نمره كمتر از 14، غيرقابل قبول تعيين شده است.
گواهينامه پايان دوره در هر سه شيوه ارزش يکساني دارد
وزير علوم با بيان اينكه گواهينامه پايان دوره كارشناسيارشد به هر سه شيوه آموزشي - پژوهشي، آموزشي، و پژوهشي ارزش يکساني داشته و دانشآموختگان اين دورهها ميتوانند در دوره تحصيلي بالاتر ادامه تحصيل دهند.
وي افزود: تعداد واحدهاي دوره كارشناسي ارشد در هر سه شيوه بر حسب رشته حداقل 28و حداکثر 32 واحد است.
نحوه ارايه دوره كارشناسي ارشد به شيوه آموزشي، پژوهشي و آموزشي پژوهشي
دكتر زاهدي با اشاره به نحوه ارايه شيوه آموزشي، گفت: در اين شيوه تمامي دوره به صورت واحدهاي درسي بدون پايان نامه خواهد بود كه گذراندن حداقل 2 و حداكثر 4 واحد سمينار (تحقيق و تتبع نظري) الزامي است.
وي با شاره به دوره كارشناسي ارشد به شيوه پژوهشي تصريح كرد: اين شيوه پذيرش براي مؤسسات پژوهشي بوده و در مورد مؤسسات آموزشي منوط به تأمين کل هزينهها از محل درآمدهاي اختصاصي طرح پژوهشي کاربردي استاد راهنما قابل اجراست.
زاهدي افزود: دانشجو طي نيمسال اول موظف است موضوع پژوهش خود را با نظر استاد راهنما و تأييد گروه انتخاب كند. تعداد واحدهاي درسي در اين شيوه 6 تا 10 واحد است و دانشجو ميتواند همزمان با واحدهاي آموزشي، واحدهاي پژوهشي خود را انتخاب كند.
وي با بيان اينكه كل واحدهاي پاياننامه در اين شيوه به سه نيمسال تقسيم شده و دانشجو در هر نيمسال يك سوم آنها را تحت عنوان بخشي از پاياننامه اخذ ميكند. حداقل نمره قبولي در اين شيوه پس از داوري روند پيشرفت پژوهش دانشجو در هر نيمسال نمره 14 است و اگر نمره پيشرفت پژوهشي دانشجو در هر ارزيابي كمتر از 14 باشد وي در آن نيمسال مشروط تلقي ميشود.
وي ادامه داد: اجراي هر يك از شيوهها «آموزشي- پژوهشي»، «آموزشي» و «پژوهشي» دردوره توسط مؤسسه با مجوز از شوراي گسترش آموزش عالي مجاز است.
اجراي شيوههاي جديد كارشناسي ارشد از مهر 88 به مدت 3 سال
دكتر زاهدي در خاتمه با بيان اينكه اين شيوههاي جديد دوره كارشناسي ارشد از نيمسال اول تحصيلي 89-88 به مدت سه سال قابل اجرا است، گفت: پس از مدت مذكور با ارزيابي از خروجيهاي دوره و در صورت موافقت تمديد خواهد شد.